Wieczorny kaszel, chrypka po kolacji i kwaśny posmak w ustach, gdy tylko przyłożysz głowę do poduszki? Zanim zaczniesz szukać przyczyny w gardle, spójrz na zegar. Przy refluksie pomaga prosta zasada: nie kładź się przez co najmniej trzy godziny po jedzeniu. Sama ustawiłam według niej porę kolacji.
Skąd kwaśny posmak i chrypka po kolacji?
Refluks żołądkowo-przełykowy to cofanie się treści żołądka do przełyku. Często odpowiada za to dolny zwieracz przełyku, który nie domyka się tak, jak powinien. Kwaśna treść podrażnia błonę śluzową i nie zawsze daje o sobie znać tylko pieczeniem za mostkiem.
Wiele osób szuka przyczyny w jamie ustnej albo w gardle. Tymczasem właśnie tam często pojawiają się sygnały refluksu:
- kwaśny posmak w ustach,
- odbijanie,
- chrypka,
- uporczywy kaszel,
- uczucie przeszkody w gardle.
Charakterystyczne jest to, że dolegliwości nasilają się wieczorem i utrudniają zasypianie. To wskazówka, że liczy się nie tylko to, co jemy, ale też to, kiedy się po jedzeniu kładziemy.
Zasada 3 godzin, czyli kolacja liczona od poduszki
Gastroenterolożka dr Pratima Dibba z Medical Offices of Manhattan, cytowana przez serwis Parade, radzi wprost: po jedzeniu nie kładź się przez trzy godziny. Żołądek potrzebuje czasu, żeby przesunąć pokarm do dalszych odcinków przewodu pokarmowego. Jeśli położysz się, zanim to zrobi, jego zawartość łatwiej trafia z powrotem do przełyku.
Gdy siedzisz albo stoisz, pomaga grawitacja. Po trzech godzinach żołądek ma szansę się opróżnić, więc po położeniu się do łóżka niewiele już może się cofnąć.
U mnie sprawdza się prosty sposób. Nie planuję kolacji od chwili, w której wracam do domu, tylko od pory, o której gaszę światło. Odliczam trzy godziny wstecz i to jest ostatni moment na talerz. Jeśli wieczór się przeciąga, wolę zjeść coś lekkiego wcześniej niż sięgać po jedzenie tuż przed snem.
Warto pamiętać, że zasada nie dotyczy wyłącznie nocy. Drzemka na kanapie zaraz po obfitym obiedzie to dla żołądka ta sama sytuacja co położenie się do łóżka.
Kiedy trzy godziny nie wystarczą?
Dr Andrew H. Moore zaznacza, że dla części osób trzy godziny to za krótko. Chodzi przede wszystkim o dwie sytuacje:
- obfity posiłek, bo duża porcja dłużej zalega w żołądku,
- wolniejsze opróżnianie żołądka, np. u osób stosujących leki z grupy agonistów receptora GLP-1.
Po rodzinnej kolacji czy imieninach przerwa przed pójściem spać powinna więc być dłuższa. Jeszcze lepiej od razu nałożyć sobie mniej.
Gastroenterolodzy wymieniają też inne sposoby, które dobrze łączą się z zasadą 3 godzin. To uniesienie wezgłowia łóżka, ograniczenie produktów nasilających objawy i redukcja nadmiernej masy ciała. Do częstych winowajców należą tłuste potrawy, czekolada, kawa, alkohol i ostre przyprawy. Nie każdemu szkodzą jednak tak samo, dlatego warto obserwować, po czym kwaśny posmak wraca właśnie u ciebie.
Te objawy to sygnał, żeby iść do lekarza
Pojedyncze cofanie się treści żołądkowej po dużym posiłku zdarza się wielu osobom. Gdy jednak zgaga, kwaśny posmak czy chrypka wracają regularnie, trzeba skonsultować się z lekarzem.
Dr Moore zwraca szczególną uwagę na:
- trudności w połykaniu,
- niezamierzoną utratę masy ciała,
- niedokrwistość.
Takie objawy mogą wymagać pogłębionej diagnostyki, w tym gastroskopii. Zupełnie inna sytuacja to nagły, silny ból w klatce piersiowej, zwłaszcza z dusznością lub zimnymi potami. Wtedy nie czekaj, tylko od razu wezwij pilną pomoc medyczną.
